ITRA: Σύστημα Αξιολόγησης Αγώνων Βουνού

Από 02 Οκτ 2015

Είναι γνωστή εδώ και καιρό η προσπάθεια της σχετικά νέας και ανεξάρτητης ομοσπονδίας αγώνων βουνού, της International Trail Running Association ή πιο γνωστή ως ITRA, να δημιουργήσει ένα δικαιότερο και αντικειμενικότερο σύστημα αξιολόγησης αγώνων αλλά και αθλητών βουνού. Σκοπός της ήταν αφενός να αποτελέσει την βάση και να χρησιμεύσει ως ένα αξιόπιστο εργαλείο στα χέρια των διοργανωτών αγώνων που θα ήθελαν να εισαγάγουν σύστημα κριτηρίων για συμμετοχή στους δικούς τους αγώνες και αφετέρου να αποδώσει στον κάθε αγώνα μία πιο αντικειμενική «ταμπέλα» δυσκολίας (απόγονος του παλιού συστήματος βαθμολόγησης του UTMB με βάση τους πόντους) προσθέτοντας επιπλέον παραμέτρους στην αξιολόγησή τους.

Ας δούμε μερικές καινοτομίες που έχει εδώ και καιρό ξεκινήσει να εφαρμόζει και θα τις «βρουν μπροστά τους» όσοι θα θελήσουν να τρέξουν στο μέλλον αγώνες στην Ελλάδα ή εξωτερικό που θα είναι «συμβεβλημένοι» με αυτό το νέο σύστημα.

 

Κατηγοριοποίηση αγώνων

 

Η ITRA το πρώτο που προσπάθησε να κάνει είναι κατηγοριοποιήσει τους αγώνες βουνού με βάση την χιλιομετρική τους απόσταση. Χώρισε λοιπόν τους αγώνες στις παρακάτω κατηγορίες:

 

Κατηγορία Απόσταση
Trail Ultra XL >= 100 km
Trail Ultra L 70 - 99 km
Trail Ultra M 42 - 69 km
Trail < 42 km

 

Βλέπουμε λοιπόν με μία πρώτη ματιά τον σαφή διαχωρισμό των αγώνων μέχρι την μαραθώνια απόσταση με τους μεγαλύτερους αγώνες, χωρίς όμως να λαμβάνει υπόψη εδώ την υψομετρική διαφορά, κάτι που θα δούμε παρακάτω.

 

Performance Index (Δείκτης Απόδοσης)

 

Πρόκειται για έναν αριθμητικό δείκτη που απονέμεται σε κάθε έναν αθλητή και είναι διαφορετικός για κάθε μία από τις παραπάνω κατηγορίες αγώνων (Trail, Trail Ultra M κοκ) κάτι που είναι σωστό μιας και προφανώς κάποιος αθλητής μπορεί να είναι καλύτερος σε αγώνες μέχρι μαραθώνιας απόστασης και να μην τα καταφέρνει καλά σε μεγαλύτερους ή και το αντίθετο βέβαια.

 

Ο PI (Performance Index) κατανέμεται στην κλίμακα 1 – 1000 όπου 1000 έχει ο εκάστοτε top αθλητής στην συγκεκριμένη κατηγορία αγώνων. Για τον υπολογισμό του η ITRA λαμβάνει υπόψη της τους «καλύτερους» 5 αγώνες του κάθε αθλητή τους τελευταίους 36 μήνες (3 χρόνια). Συνοπτικά για τον υπολογισμό του PI λαμβάνονται υπόψη:

 

  1. Οι 5 καλύτεροι αγώνες από όλες τις κατηγορίες. Σε περίπτωση μη συμπλήρωσης 5, αλλά μόνο 4, υπολογίζεται ο 5ος θεωρητικά, με βάση το επίπεδο των υπόλοιπων τεσσάρων
  2. Τα 2 προηγούμενα και στο τρέχον έτος (36 μήνες max.)
  3. ΤΜΡ (Theoritical Maximum Performance) - Υπολογίζεται η θεωρητική μέγιστη ταχύτητα (ΤΜΡ) με την εξομάλυνση της απόστασης του αγώνα σε επίπεδο έδαφος
  4. Με βάση την ΤΜΡ και την πραγματική επίδοση του πρώτου, σε σχέση με τον αριθμό 1000 βαθμολογείται ο καθένας
  5. Μόνο η επίδοση του αθλητή υπολογίζεται και όχι η σειρά κατάταξης στον αγώνα
  6. Cote (1000) - ο θεωρητικός μέγιστος αριθμός βαθμών στον αγώνα, με βάση το μήκος του, την ανάβαση και το βαθμό δυσκολίας
  7. Χωριστές λίστες για άντρες και γυναίκες, ώστε να υπάρχει σύγκριση
  8. Ηλικιακή κατηγοριοποίηση προς το παρόν δεν γίνεται από την ITRA αλλά είναι σε εξέλιξη

 

Μπορείτε να δείτε στον παρακάτω πίνακα την κατηγοριοποίηση που η ITRA έχει δημιουργήσει με βάση τον Performance Index του κάθε αθλητή.

 

 

Για παράδειγμα ο έλληνας αθλητής με τον καλύτερο Performance Index είναι –ποιος άλλος- o Δημήτρης Θεοδωρακάκος ο οποίος έχει Performance Index στην Γενική Κατηγορία (μίξη όλων των κατηγοριών) ίσο με 851 ενώ στην κατηγορία Trail Ultra M έχει PI = 832.

 

Και αν έχετε απορία ποιος είναι ο δικός σας, μπορείτε να το εξακριβώσετε πηγαίνοντας στην ιστοσελίδα αναζήτησης της ITRA στο http://i-tra.org/page/278/Performance_index.html . Μπορείτε να αφήσετε το πεδίο του ονόματος κενό και επιλέγοντας Χώρα: Ελλάδα να δείτε όλους τους έλληνες αθλητές και τον Performance Index που έχει ο καθένας τους!

 

Βαθμολόγηση Αγώνων

 

Και ερχόμαστε στο ζουμί. Μέχρι τώρα γνωρίζαμε ένα σύστημα βαθμολόγησης αγώνων που λάμβανε υπόψη του την απόσταση και την υψομετρική διαφορά, χαρακτηριστικά βάσει των οποίων έπαιρνε ο αγώνας κάποιους πόντους. Αυτό το σύστημα είχε δημιουργηθεί και παγιωθεί από τους διοργανωτές του UTMB για να απονείμει σε αγώνες που ήθελαν να αποτελέσουν κριτήριο για τους αγώνες του Chamonix τους απαραίτητους πόντους δυσκολίας. Οι πόντοι ενός αγώνα έβγαιναν από τον τύπο Χιλιομετρική Απόσταση + (Υψομετρική διαφορά / 100). Για παράδειγμα, ο Olympus Marathon έπαιρνε 44 + (3170 / 100) = 75.7 πόντους. Με βάση αυτούς τους πόντους λοιπόν όλοι οι αγώνες έπαιρναν τους βαθμούς δυσκολίας που αναγράφονται στο παρακάτω πινακάκι:

 

Πόντοι αγώνα Βαθμοί Δυσκολίας
65 - 89 1
90 - 129 2
130 - 179 3
>180  4

 

O τύπος υπολογισμού των πόντων ενός αγώνα παραμένει ο ίδιος: ιλιομετρική Απόσταση + (Υψομετρική διαφορά / 100). Αυτό λοιπόν έχει τώρα εμπλουτιστεί και έχει αποκτήσει λεπτομερέστερη κατηγοριοποίηση ως εξής:

 

Πόντοι αγώνα Βαθμοί Δυσκολίας
0 - 24 0
25 - 39 1
40 - 64 2
65 - 89 3
90 - 139 4
140 - 189 5
> 190 6

 

Η μεγάλη αλλαγή, εκτός από την λεπτομερέστερη κατηγοριοποίηση, είναι ότι λαμβάνει όπως φαίνεται υπόψη του και μικρότερους αγώνες! Αυτό δεν σημαίνει κατ’ ανάγκην ότι με μερικούς αγώνες 25-30 χιλιομέτρων θα μπορούμε να μαζέψουμε τα απαραίτητα κριτήρια για να τρέξουμε σε κάποιον μεγάλο αγώνα αφού κάλλιστα και πάλι ο διοργανωτής μπορεί να θέσει ως κριτήριο τους 12 πχ βαθμούς συνολικά σε 3 όμως αγώνες.

 

Η ITRA όμως δεν έμεινε σε αυτό. Εισήγαγε δύο άλλες σημαντικές παραμέτρους που χαρακτηρίζουν έναν αγώνα: τα χαρακτηριστικά υψομέτρου (μέσο υψόμετρο, μέγιστη κλίση κλπ) αλλά το χρονικό όριο έγκυρου τερματισμού! Πιο συγκεκριμένα:

 

Mountain Level: Βαθμός δυσκολίας ενός αγώνας σε μία κλίμακα από 1-12 όπου 12 προφανώς ο πιο δύσκολος. Για τον υπολογισμό του βαθμού αυτού λαμβάνονται υπόψη χαρακτηριστικά όπως η μεγαλύτερη κλίση σαν ποσοστό (%) ενός αγώνα (ανηφορική ή κατηφορική, η μεγαλύτερη σε μήκος παρατεταμένη ανάβαση και το μέσο υψόμετρο της κούρσας. Για παράδειγμα αν ένας αγώνας έχει Mountain Level 8 του αποδίδεται το εξής σηματάκι:

 

Finisher Criteria (Κριτήριο τερματισμού): υπολογίζεται βάσει του έγκυρου χρονικού ορίου που ορίζει ο κάθε διοργανωτής. Ουσιαστικά πρόκειται για το ελάχιστο Performance Index (βλ. παραπάνω) που πρέπει να έχει ο κάθε αθλητής για να μπορέσει (υποθετικά) να τερματίσει τον αγώνα στο προκαθορισμένο χρονικό όριο. Αν ένας αγώνας έχει Finisher Criteria 430 του αποδίδεται το παρακάτω σηματάκι: 

 

Για να μιλήσουμε με αληθινά παραδείγματα για τα παραπάνω, από τους πρώτους αγώνες που πιστοποιήθηκαν με βάση τα νέα αυτά χαρακτηριστικά είναι ο Olympus Mythical Trail, ο γνωστός και σκληρός αγώνας των 100 χιλιομέτρων και 7000 υψομετρικής διαφοράς που διεξάγεται αρχές Ιούλη στον Όλυμπο και ο Lost Trail που διοργανώθηκε για πρώτη φορά πριν λίγες μέρες στο βουνό των Θεών. Με το μέχρι τώρα ισχύον σύστημα ο OMT έπαιρνε 3 πόντους δυσκολίας ενώ ο Lost Trail έπαιρνε 2. Τώρα λοιπόν, με το νέο σύστημα αξιολόγησης οι αγώνες λαμβάνουν τα παρακάτω χαρακτηριστικά:

 

OLYMPUS MYTHICAL TRAIL

Βαθμοί Δυσκολίας: 5

Mountain Level:

Finisher Criteria: 

 

LOST TRAIL

 

Βαθμοί Δυσκολίας: 3

Mountain Level: 

Finisher Criteria: 

 

Το συγκεκριμένο σύστημα αξιολόγησης αγώνων είναι στην σωστή κατεύθυνση αλλά πιστεύουμε αρκετά ελλιπές ακόμη. Σίγουρα απέχει ακόμη και από την πρόταση της επιτροπής που είχε επιφορτιστεί με αυτό το έργο και σας είχαμε παρουσιάσει εδώ στο Advendure, πρόταση η οποία και λάμβανε υπόψη της περισσότερα χαρακτηριστικά στοιχεία ενός αγώνα όπως είναι η τεχνική δυσκολία του. Ίσως υποκειμενικό αυτό το τελευταίο αλλά δεν πρέπει κάποια στιγμή να ξεχωρίσει ένας αγώνας όπως είναι o Trofeo Kima από έναν αγώνα με πολύ ευκολότερα τεχνικά χαρακτηριστικά;

 

Δύσκολα, πολύπλοκα και ήσσονος σημασία όλα αυτά για όσους θέλουμε απλά να απολαμβάνουμε το τρέξιμο στο βουνό χωρίς να μπαίνουμε σε μια διαδικασία βαθμοθηρίας. Ας μην κρυβόμαστε όμως πίσω από το δάκτυλό μας, σίγουρα οι περισσότεροι από εμάς θέλοντας να συμμετέχουμε σε κάποιον αγώνα στην Ελλάδα ή στο εξωτερικό που απαιτεί κάποιους προαπαιτούμενους αγώνες, έχουμε καλώς ή κακώς μπει σε αυτή την διαδικασία έστω και μία φορά. Οπότε καλό είναι να τα γνωρίζουμε μιας και δεν αργεί η ώρα που μεγάλοι αγώνες που μας ενδιαφέρουν θα αρχίσουν να χρησιμοποιούν το εν λόγω σύστημα της ITRA…

Τάκης Τσογκαράκης

Η αγάπη του για το βουνό ξεκινάει πολλά χρόνια πίσω με τις πρώτες αναβάσεις στην αγαπημένη του Πάρνηθα και μετέπειτα με την σχολή Ορειβασίας του ΕΟΣ Αχαρνών. Το 2007 έτρεξε τον πρώτο του αγώνα ορεινού τρεξίματος και από τότε ονειρεύεται "όλο και ψηλότερα, όλο και μακρύτερα". Ελπίζει να το κάνει για πολλά χρόνια ακόμα...

www.advendure.com

ΕΠΟΜΕΝΟΙ ΑΓΩΝΕΣ

Latest Tweets

Yiannis Tridimas @ydttwit, The Greek #fellrunning Legend! https://t.co/hZ9wnB8eLa https://t.co/mvNHdea7n6
License to thrill – Interview with Alen “The Mastermind of the @istria100 ” Paliska: https://t.co/LPLMFAGch4 https://t.co/AH3L9U3v2r
The report of the Greek team that ran the @lacametacoixa 2019: https://t.co/6gmF4HM2kt https://t.co/tx4PfE1J06
Follow Advendure on Twitter

Post Gallery

Ask the Coach: Πως μπορώ να βελτιώσω την επίδοσή μου;

Γιάννης Τριδήμας, ο Έλληνας θρύλος του fell running

Άδεια για περιπέτεια – Συνέντευξη με τον “Εγκέφαλο” του 100 Miles of Istria, Alen Paliska!

Μετάβαση από την άσφαλτο στο βουνό - Προβλήματα στον Αχίλλειο τένοντα!

ROC 50 Miles, η επιστροφή του ασώτου

La Cameta Coixa 2019 - Οι ιππότες της Καταλονίας!

Θολώνει το τοπίο ο ΣΕΓΑΣ για τους αγώνες ορεινού τρεξίματος – ή μήπως όχι;

Το Runner Store @ More επέστρεψε ριζικά ανανεωμένο!

La Cameta Coixa: Απόβαση στη Καταλονία!