Ένα βουνό, πέντε κόσμοι: Πού βρίσκεται σήμερα το ορεινό τρέξιμο;

Εδώ και αρκετό καιρό, μέσα από τη συνεργασία μας με κορυφαίες παγκόσμιες διοργανώσεις, πρωταθλήματα και διεθνείς σειρές αγώνων ορεινού τρεξίματος, σας μεταφέρουμε με λεπτομέρεια τις σημαντικότερες εξελίξεις που διαμορφώνουν το άθλημα σε παγκόσμιο επίπεδο. GTWS, Skyrunning, WMRA, UTMB World Series και World Trail Majors. Διαφορετικές φιλοσοφίες, διαφορετικές αγωνιστικές προσεγγίσεις, διαφορετικά βουνά και σε μεγάλο βαθμό διαφορετικό κοινό.

Όλα αυτά συνθέτουν ένα εξαιρετικά ενδιαφέρον και πολυσύνθετο τοπίο, που γεννά ένα εύλογο ερώτημα, το οποίο θα μας απασχολήσει στα πλαίσια αυτού του editorial: Μήπως το ορεινό τρέξιμο δεν είναι πλέον απλά ένα άθλημα, αλλά έχει εξελιχθεί σε ένα ολόκληρο παγκόσμιο οικοσύστημα;

 

 

Υπήρχε μια εποχή που τα πράγματα ήταν αρκετά πιο απλά. Έτρεχες σε έναν αγώνα στο βουνό και ήξερες περίπου τι έκανες: trail running, ορεινό τρέξιμο, skyrunning ή, αν η απόσταση μεγάλωνε αρκετά, ultra trail (δείτε παλιότερο άρθρο μας). Οι διοργανώσεις είχαν τη δική τους ταυτότητα, οι αθλητές μετακινούνταν από αγώνα σε αγώνα και το κοινό παρακολουθούσε κυρίως τις ίδιες μεγάλες διοργανώσεις.

Σήμερα η εικόνα είναι πολύ διαφορετική.

Το ορεινό τρέξιμο έχει μεγαλώσει πολύ, έχει γίνει πιο επαγγελματικό, έχει αποκτήσει πολύ μεγαλύτερη διεθνή προβολή και έχει προσελκύσει εταιρείες, αθλητές, media και διοργανωτές από ολόκληρο τον κόσμο. Μαζί με αυτή την ανάπτυξη όμως ήρθε και κάτι ακόμη, που ίσως δεν το περιμέναμε πριν 4-5 χρόνια: η δημιουργία διαφορετικών “κόσμων” μέσα στο ίδιο άθλημα.

Το Golden Trail World Series, το Skyrunning, η WMRA και το UTMB World Series δεν προσπαθούν να κάνουν ακριβώς το ίδιο πράγμα. Το ίδιο και το World Trail Majors, το οποίο επίσης ακολουθεί μία διαφορετική λογική, συγκρίνοντας το με το UTMB World Series, όσο αφορά τα ultra trail.

Αυτό είναι το “στοίχημα” της νέας εποχής του ορεινού τρεξίματος. Ξεφεύγουμε από την λογική του μοναδικού αγώνα – όσο μεγάλος και να είναι - και πάμε στο ποιο από όλα αυτά τα μοντέλα θα διαμορφώσει το μέλλον του ορεινού τρεξίματος. Ή μήπως όλα αυτά μαζί φτιάξουν κάτι διαφορετικό, που θα λειτουργεί όμως ταυτόχρονα;

Αν κοιτάξει κανείς το αγωνιστικό καλεντάρι του 2026, δύσκολα μπορεί να μιλήσει πλέον για μία ενιαία παγκόσμια σκηνή, όσο αφορά το ορεινό τρέξιμο. Βλέπει αγώνες 5 ή 10 χιλιομέτρων με τεράστιες υψομετρικές διαφορές, εξαιρετικά τεχνικούς αγώνες skyrunning, κλασικούς αγώνες ορεινού τρεξίματος 20–40 χιλιομέτρων που συγκεντρώνουν τους κορυφαίους του κόσμου και ultra trail 100 χιλιομέτρων ή 100 μιλίων που έχουν μετατραπεί σε μεγάλα και πολύ δημοφιλή αθλητικά γεγονότα. Όλα αυτά είναι κάτω από την ευρύτερη ομπρέλα του ορεινού τρεξίματος.

Μεγάλωσε το άθλημα και μεγάλωσε πολύ γρήγορα. Για όσους το ακολουθούμε χρόνια είναι φυσιολογική η εξέλιξη. Η ταχύτητα είναι αυτή που εντυπωσιάζει. Ας επιχειρήσουμε λοιπόν να δούμε ξεχωριστά τα διαφορετικά μοντέλα που πρεσβεύουν αυτά τα παγκόσμια πρωταθλήματα, για να καταλάβουμε και τι παρακολουθούμε στα άρθρα που δημοσιεύουμε από τους αγώνες τους. Γιατί είναι σαφέστατα διαφορετικά!

 

GTWS: Υψηλό επίπεδο, ξεκάθαρη αγωνιστική αφήγηση και παγκόσμιο θέαμα!

Το Golden Trail World Series είναι ίσως η πιο χαρακτηριστική έκφραση αυτής της νέας εποχής. Το αγωνιστικό του προϊόν είναι πολύ συγκεκριμένο και αποτελείται από κορυφαίους αθλητές, σχετικά μικρές και γρήγορες διαδρομές, μεγάλες υψομετρικές διαφορές, εντυπωσιακά βουνά και ένα εξαιρετικά οργανωμένο προϊόν προβολής στα media, πραγματικά state-of-the-art.

Περιλαμβάνει λίγους αγώνες, μόλις οκτώ το 2026, από το Zegama-Aizkorri και το Ledro Sky Trentino μέχρι το Québec Mega Trail, το Sierre-Zinal και το Myoko Trail. Η σειρά συνεχίζεται στις 27 Σεπτεμβρίου στο Jinshanling Great Wall Trail Race στην Κίνα και ολοκληρώνεται στις 24 Οκτωβρίου με τον τελικό στο Muju της Νότιας Κορέας.

Δεν προσπαθεί να καλύψει ολόκληρο το φάσμα του ορεινού τρεξίματος, αλλά περιλαμβάνει ένα συγκεκριμένο κομμάτι του. Αυτό είναι το πολύ υψηλού επιπέδου, γρήγορο και θεαματικό ορεινό τρέξιμο. Η δημοφιλία κάποιων από τους αγώνες του (π.χ. Zegama Aizzkori και Sierre-Zinal) είναι σαν να βλέπουμε ένα παγκόσμιο πρωτάθλημα, που δεν ονομάζεται όμως έτσι! Τέτοιο επίπεδο!

Βασικό του ατού; ότι ο θεατής μπορεί εύκολα να αναγνωρίσει τους πρωταγωνιστές, να παρακολουθήσει την εξέλιξη της βαθμολογίας και να συνδέσει διαφορετικούς αγώνες μεταξύ τους, μιας και η σειρά έχει δημιουργήσει μια ξεκάθαρη αγωνιστική αφήγηση. Αυτό είναι πολύ σημαντικό σε ένα άθλημα που παραδοσιακά δυσκολευόταν να μεταφέρει τη δράση του πέρα από τα ίδια τα βουνά.

 

© GTWS Rising Story

 

Skyrunning: Το βουνό στην άγρια μορφή του είναι ο πρωταγωνιστής!

Αν το GTWS δίνει όπως είπαμε μεγάλο βάρος στο αγωνιστικό κομμάτι και στην παγκόσμια προβολή του, το Skyrunning ξεκινά από μια διαφορετική αφετηρία: Υψόμετρα και πολύ υψηλή τεχνική δυσκολία.

Η International Skyrunning Federation (ISF) έχει χτίσει την ταυτότητα του αθλήματος πάνω στην ιδέα του τρεξίματος σε απότομο και τεχνικό ορεινό τερέν, κυρίως σε μεγάλο υψόμετρο. Το 2026 το Merrell Skyrunner World Series περιλαμβάνει 24 αγώνες σε τέσσερις ηπείρους, ενώ παράλληλα υπάρχουν ξεχωριστά εθνικά πρωταθλήματα και άλλες διεθνείς διοργανώσεις που υποστηρίζει. Πολύ περισσότεροι αγώνες λοιπόν από το GTWS.

Όπως είδαμε και στην αρθρογραφία του Advendure, μόλις πριν από λίγες ημέρες, η La Gomera φιλοξένησε το Παγκόσμιο Πρωτάθλημα Skyrunning 2026, με αγώνες Vertical, Sky και SkyUltra. Συμμετείχαν 270 αθλητές από 38 χώρες και πέντε ηπείρους.

Μια ακόμη σημαντική διαφορά, ιδιαίτερα από τα ultra-trail πρωταθλήματα, είναι ότι η ISF δεν χρειάζεται να πείσει τον θεατή ότι ένας αγώνας είναι δύσκολος επειδή είναι μεγάλος. Η δυσκολία μπορεί να βρίσκεται στα 5 χιλιόμετρα και 1000 μέτρα θετικής υψομετρικής ενός Vertical ή στα 29 χιλιόμετρα και +1.900 μέτρα θετικής ενός Sky αγώνα. Το SkyUltra της La Gomera έφτασε τα 63 χιλιόμετρα και τα +4.100 μέτρα θετικής υψομετρικής. Άρα, δεν έχει σημασία μόνο πόσο μακριά τρέχεις. Σημασία έχει πού τρέχεις. Τι σας θυμίζει αυτό; Την παλαιότερη, πιο “ορεινή” κουλτούρα του αθλήματος.

 

© Alexander Vasev

 

WMRA: Το ορεινό τρέξιμο αναζητά τη θέση του ως άθλημα!

Η World Mountain Running Association (WMRA) έχει διαφορετική - μεγάλη - ιστορία και διαφορετική θεσμική βάση. Το Παγκόσμιο Κύπελλο του 2026 αποτελείται από 16 αγώνες σε 10 χώρες και τέσσερις ηπείρους, με τρεις βασικές κατηγορίες: Uphill, Classic Up & Down και Long Distance. Η διοργάνωση λειτουργεί με την υποστήριξη και αναγνώριση της World Athletics, άρα ο θεσμικός της χαρακτήρας είναι βασικό της χαρακτηριστικό και αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία, αφού την συνδέει άμεσα με τον κλασσικό αθλητισμό.

Τελευταία προσπαθεί – με επιτυχία - να προσαρμοστεί στη νέα πραγματικότητα.

Το 2026 το Παγκόσμιο Κύπελλο ταξιδεύει από την Πορτογαλία και την Κίνα μέχρι την Ισπανία, τις ΗΠΑ, την Αυστρία, την Ελβετία, την Ιταλία, την Πολωνία και τον Καναδά. Για πρώτη φορά στην ιστορία του προστέθηκε ξεχωριστό χρηματικό έπαθλο για κάθε μία από τις τρεις κατηγορίες, ενώ το συνολικό ποσό που μοιράζει στους νικητές η σειρά φτάνει περίπου τις 250.000 ευρώ. Πολύ μεγάλα νούμερα για ορεινό τρέξιμο, αλλά και την παλιά WMRA.

Η κατεύθυνση της πλέον είναι σαφής: Το ορεινό τρέξιμο να μην είναι απλώς μια συλλογή ιστορικών αγώνων αλλά να λειτουργεί σαν σύγχρονο, άθλημα.

Η WMRA λοιπόν έχει ίσως την πιο παραδοσιακή αθλητική ταυτότητα από όλους τους μεγάλους “παίκτες”, που θα έλεγε και ο αείμνηστος Νίκος Αλέφαντος, αλλά ταυτόχρονα βρίσκεται σε μια σαφέστατη διαδικασία εκσυγχρονισμού και πορείας προς τα μπροστά.

 

© WMRA Marco Gulberti

 

UTMB World Series: Από τον κλασσικό αγώνα σε ένα παγκόσμιο δίκτυο!

Πάμε και στο UTMB λοιπόν. Ή μάλλον στο UTMB World Series. Σε 9 μήνες θα το υποδεχτούμε μάλιστα και για πρώτη φορά στην χώρα μας, στον Ταύγετο, όπως όλοι πλέον γνωρίζουμε και περιμένουμε με ανυπομονησία.

Εδώ τώρα, σε αντίθεση με τα προηγούμενα, δεν έχουμε απλά ένα πρωτάθλημα κορυφαίων αθλητών, αλλά ένα εξαιρετικά μεγάλο παγκόσμιο δίκτυο αγώνων. Το UTMB World Series περιλαμβάνει περισσότερες από 60 διοργανώσεις σε Ασία, Ωκεανία, Ευρώπη, Αφρική και Αμερική. Το σύστημα συνδέει διαφορετικά επίπεδα διοργανώσεων με τα UTMB World Series Finals, ενώ οι τέσσερις Majors του 2026 βρίσκονται σε Αμερική, Ευρώπη, Ασία-Ειρηνικό και Ωκεανία.

Στο UTMB World Series το στήσιμο είναι βασισμένο στην μαζική συμμετοχή και όχι στον συναγωνισμό των κορυφαίων αθλητών, αν εξαιρέσουμε ίσως τον τελικό στο Chamonix. H λογική που το κάνει ανάρπαστο είναι ότι ο ερασιτέχνης αθλητής μπορεί να μπει στον ίδιο αγώνα με τον κορυφαίο επαγγελματία αθλητή. Αυτό “πουλάει” η ιδιοκτησία του. Υπάρχει διαδικασία πρόκρισης στον τελικό, τα περίφημα running stones, Majors, ο τελικός και ένα τεράστιο δίκτυο διοργανώσεων, που όλο και μεγαλώνει και στήνεται σιγά-σιγά ομοιόμορφα παντού. Η κορυφή και η βάση του αθλήματος να συνδέονται μεταξύ τους. Ο ίδιος αγώνας να αποτελεί στόχο για τον επαγγελματία και όνειρο ζωής για τον ερασιτέχνη (που έχει και οικονομική άνεση). Αυτό είναι το μοντέλο και είναι μέχρι στιγμής ιδιαίτερα πετυχημένο και πολύ διαφορετικό από τα υπόλοιπα πρωταθλήματα.

 

© UTMB World Series

 

World Trail Majors: H ανάγκη για έναν διαφορετικό δρόμο, όσο αφορά τα ultra-trail!

Σχετικά πρόσφατα ήρθε και το World Trail Majors, ο οποίο έχει δημιουργήσει ένα δίκτυο μεγάλων ultra trail διοργανώσεων που κρατούν ισχυρή – και υπερτονίζουν - την ανεξάρτητη ταυτότητα τους.

Transgrancanaria, MIUT, Ultra-Trail Mt. Fuji, Québec Mega Trail και άλλες μεγάλες διοργανώσεις έχουν κάτι κοινό, με βάση την αφήγηση της σειράς: δεν χρειάζεται να μοιάζουν μεταξύ τους για να ανήκουν στο ίδιο οικοσύστημα.

Έξυπνη ιδέα! Η διαφορετικότητα δεν θεωρείται πρόβλημα που πρέπει να ξεπεραστεί αλλά δίνει αξία. Ένα μεγάλο ultra trail στην Ιαπωνία δεν χρειάζεται να μοιάζει με ένα στην Πορτογαλία. Ένας αγώνας στα Κανάρια νησιά δεν χρειάζεται να μοιάζει με έναν αγώνα στη Βόρεια Αμερική.

Η τοπική ταυτότητα και φιλοσοφία, η ιστορία και ο χαρακτήρας της διαδρομής παραμένουν σημαντικά στοιχεία του προϊόντος που “πουλάει” το World Trail Majors.

Είναι μια διαφορετική προσέγγιση στην παγκοσμιοποίηση του ορεινού τρεξίματος, όχι τόσο δημοφιλής πάντως όσο τα υπόλοιπα πρωταθλήματα.

© World Trail Majors

 

Αν συνεχίσατε να διαβάζετε μέχρι εδώ, πιθανότατα έχετε αρχίσει να ξεμπερδεύετε το κουβάρι - τουλάχιστον αυτό προσπαθήσαμε να κάνουμε - και να βλέπετε λίγο πιο καθαρά τη φιλοσοφία, τις διαφορές και τον ρόλο κάθε παγκόσμιας σειράς.

Προχωράμε λοιπόν στην θέση του αθλητή μέσα σε όλα αυτά. Είτε είναι επαγγελματίας, είτε ερασιτέχνης. Είτε ζει στην Ελλάδα είτε στην Καλιφόρνια.

Ο αθλητής λοιπόν, αντίθετα με τις παγκόσμιες σειρές, δεν μπαίνει εύκολα σε κουτάκια. Οι σειρές “πλάθουν” διαφορετικούς κόσμους, αλλά – και αυτό είναι το πολύ ωραίο - οι αθλητές δεν ανήκουν απαραίτητα μόνο σε έναν.

Ένας κορυφαίος δρομέας ορεινού τρεξίματος μπορεί να τρέξει στο Παγκόσμιο Κύπελλο της WMRA, στο GTWS, να εμφανιστεί σε έναν αγώνα Skyrunning και να δοκιμάσει τις δυνάμεις του και σε μεγαλύτερη απόσταση αν το επιθυμεί.

Το ίδιο συμβαίνει και με τον ερασιτέχνη. Τρέχει στο Zegama Aizzkori (αν έχει και τύχη στην κληρωτίδα), αλλά μπορεί και να τρέξει σε αγώνα του UTMB World Series. Ο skyrunner μπορεί να τρέξει ένα 50άρι σε ομαλό έδαφος και ο υπεραποστασάκιας μπορεί να λατρεύει ταυτόχρονα και έναν πολύ τεχνικό αγώνα 20 χιλιομέτρων που γίνεται στην περιοχή του.

Άρα: Οι σειρές και τα παγκόσμια πρωταθλήματα περιγράφουν το άθλημα με έναν απολύτως ξεκάθαρο τρόπο, ενώ δεν ισχύει το ίδιο στην πραγματική ζωή των ανθρώπων που το υπηρετούν. Και αυτά τα δυο συμβαδίζουν απόλυτα μεταξύ τους.

 

Ευλογο ερώτημα: χρειάζεται το ορεινό τρέξιμο μία ενιαία παγκόσμια σκηνή;

Αυθόρμητα ίσως κάποιος απαντούσε “ναι”. Να έχουμε ένα άθλημα, ένα παγκόσμιο ranking, ένα ενιαίο σύστημα, μία κορυφαία σειρά. Δεν θα ήταν πιο ξεκάθαρο και σαφές τότε;

Για ένα κλασσικό άθλημα έχει. Αλλά το ορεινό τρέξιμο δεν είναι ένα άθλημα με την κλασική έννοια, αλλά είναι ένα σύνολο διαφορετικών εμπειριών και χαρακτηριστικών που έχουν κοινό σημείο αναφοράς το βουνό.

Τι εννοούμε: Ο αθλητής που γουστάρει την αδρεναλίνη των vertical δεν αναζητά το ίδιο πράγμα με τον αθλητή των 100 μιλίων. Αυτός που τρέχει σε κορυφογραμμές σε skyrunning αγώνες δεν προπονείται για τον αγώνα όπως ο δρομέας ενός κλασσικού αγώνα της WMRA. Και ο ερασιτέχνης που θέλει να τερματίσει το UTMB δεν έχει σχέση με το αγωνιστικό αποτέλεσμα ενός αθλητή που κυνηγά τη νίκη στο GTWS. Γιατί λοιπόν θα έπρεπε όλοι να χωρέσουμε στο ίδιο καλούπι;

Για να μην τα βλέπουμε όλα ρόδινα όμως, η πολυδιάσπαση έχει και κόστος. Όσο αυξάνονται οι σειρές, οι τίτλοι και οι βαθμολογίες, τόσο δυσκολότερο γίνεται για τον απλό θεατή να καταλάβει ποιος είναι πραγματικά ο “παγκόσμιος πρωταθλητής” ή ποια διοργάνωση αποτελεί την κορυφή του αθλήματος.

Ποιος είναι ο καλύτερος δρομέας ορεινού τρεξίματος; Ο νικητής του GTWS; o κάτοχος του Παγκοσμίου Κυπέλλου της WMRA; Ο παγκόσμιος πρωταθλητής skyrunning; Ο νικητής του UTMB;

Oι αγώνες και τα πρωταθλήματα δεν μετρούν όλοι το ίδιο πράγμα και εδώ χρειάζεται το ορεινό τρέξιμο σε παγκόσμιο επίπεδο να βρει τη δική του ισορροπία.

Προφανώς δεν υπάρχει ο μοναδικός καλύτερος δρομέας ορεινού τρεξίματος, άρα πρέπει να υπάρξει ένας ξεκάθαρος τρόπος να εξηγηθεί στον κόσμο τι αντιπροσωπεύει κάθε μεγάλη διοργάνωση.

Μετά από όλα αυτά, ας επανέλθουμε λοιπόν στην ερώτηση του τίτλου του editorial: Τελικά, πόσοι κόσμοι χωράνε σε ένα άθλημα;

Εμείς θα λέγαμε απλά ότι δεν υπάρχει κανένα πρόβλημα να είναι περισσότεροι από ένας.

Το ορεινό τρέξιμο της WMRA έχει ιστορία, της GTWS έχει τεράστια δυναμική, το skyrunning έχει ταυτότητα και το ultra-trail έχει δημιουργήσει μια παγκόσμια κοινότητα.

Φτάνει να συνυπάρξουν χωρίς να χαθεί αυτό που έκανε εξαρχής το ορεινό τρέξιμο ξεχωριστό και αυτό είναι η σχέση και η αγάπη με το βουνό!

 

Δημήτρης Τρουπής

Δημήτρης Τρουπής

Κατάγεται από το Ξυλόκαστρο Κορινθίας και ζει μόνιμα στην Πάτρα. Συμμετείχε στην συντακτική ομάδα του Adventure Zone από το 2009, ενώ μαζί με τον Τάκη Τσογκαράκη ίδρυσαν και "τρέχουν" το Advendure.  Το τρέξιμο στα μονοπάτια των βουνών και η μεταφορά εικόνων και συναισθημάτων μέσα από τα άρθρα του αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι της ζωής του. Παθιάζεται με τους αγώνες ορεινού τρεξίματος, υπεραντοχής και  περιπέτειας. Έχει πολλές συμμετοχές και διακρίσεις σε αγώνες ορεινού τρεξίματος όλων των αποστάσεων, με έμφαση στους αγώνες ultra trail.  Θεωρεί ότι το τρέξιμο και η πεζοπορία στη φύση είναι μια εσωτερική ανάγκη του ανθρώπου, μας φέρνει πιο κοντά σε αυτήν και μας κάνει να αγαπήσουμε περισσότερο το περιβάλλον.

Συνέντευξη στην ET1:

https://www.youtube.com/watch?v=3iyn3QmFlyE

Podcast "Γιατί Τρέχουμε" - s2 #09"

https://www.youtube.com/watch?v=2LTrKZ8PyWc

https://open.spotify.com/episode/3fh6hrfPU1lV8rMeJFwu4K?fbclid=IwY2xjawIIXc1leHRuA2FlbQIxMAABHcgV9oGV5267G_FMpYrdiTQvYeD-CHcKdwl87X6PcJAHPVJ1MMD7jsi0zA_aem_BamBteVv_iyujN0SoxVdyg

www.advendure.com